19-jarige Fabienne restaureert eeuwenoude kerk Katwijk: 'Een eer om te doen'
KATWIJK – Waar op veel plekken kerken hun deuren sluiten, krijgt de Martinuskerk in Katwijk, juist een flinke opknapbeurt. De kerk wordt voor ongeveer 1,2 miljoen euro grondig gerenoveerd, waardoor oude muurschilderingen en kleuren weer zichtbaar worden. Een van de restaurateurs is de 19-jarige Fabienne van de Wiel. "Het is echt een eer om hier te mogen werken," vertelt ze aan Omroep Brabant.
Hoog op de steigers, tussen pilaren en gewelven die langzaam hun oude glorie terugkrijgen, is Fabienne druk aan het werk. Sinds oktober is ze bezig in het kerkje aan de Mariagaarde. "Ik ben nog nooit zoveel in een kerk geweest", lacht ze, terwijl ze haar werk even neerlegt. "Je maakt dit niet zo snel mee. Ik vind het heel leuk om te doen."
Oude decoraties
Fabienne volgt de opleiding decoratie en restauratie aan SintLucas in Boxtel. Samen met andere restaurateurs werkt ze al maanden hard om roet, oude verflagen en grauwe tinten te verwijderen. "We hebben eerst alles schoongemaakt, want door alle kaarsen in de kerk zat er overal roet. Nu zijn we alles opnieuw aan het afwerken en schilderen. We willen het graag terugbrengen naar hoe het vroeger was."
Op sommige plekken kwamen onder dikke lagen verf oude decoraties tevoorschijn: bloemenmotieven, sierlijke lijnen en mooie kleuren. "Met een stoomapparaat en een klein krabbertje hebben we laag voor laag weggehaald. Dat was echt monnikenwerk, maar dan heb je uiteindelijk wel iets heel moois."
Trotse pastoor
Pastoor Theo Lamers kijkt met zichtbare trots rond in ‘zijn’ kerk. "Er is heel veel gebeurd. Het belangrijkste is de verbouwing van het dak en de ramen, zodat deze weer helemaal bij de tijd zijn. Tegelijkertijd hebben we de kans gepakt om ook het interieur mee te nemen in de renovatie", vertelt hij.
De kerk had vroeger veel versieringen op het plafond, en de onderste laag van de muren was vol met tegeltjes in de mooiste vormen en kleuren. "Maar die zijn in de jaren zestig allemaal grijs geschilderd. Dat was toentertijd modern en kostenbesparend. Heel erg jammer natuurlijk. Nu die laag verf eraf is, komen de originele kleuren en schilderingen deels terug."
Subsidie van de provincie
Aan al dit werk hangt natuurlijk een flink kostenplaatje. Mede dankzij een grote subsidie van de provincie kon de verbouwing worden betaald. "Daarnaast hebben we moeilijke keuzes moeten maken", zegt pastoor Lamers. "De kerken van Beers, Vianen en Cuijk-Noord zijn gesloten om deze open te houden."
De Martinuskerk in het dorpje Katwijk, dat ongeveer 500 inwoners telt, bleef daardoor gespaard. "Het is een relatief klein dorpje, maar het heeft een bijzondere aantrekkingskracht door de Lourdesgrot naast de kerk. Mensen die zelf niet naar Lourdes kunnen, kunnen via deze plek toch zo’n plek ervaren. Zo’n duizenden mensen per jaar komen hier een kaarsje aansteken."
Daarnaast is er iedere twee weken nog een mis, vertelt Lamers van achter het altaar. "Deze wordt nog best flink bezocht. Zeker bij sommige vieringen is de kerk zo vol dat niet iedereen een plekje kan vinden. Zelfs tijdens de verbouwing hebben we gewoon de mis doorgelaten. Dat was heel bijzonder tussen de steigers."
Sneller dan verwacht
"Het is een unieke situatie die we waarschijnlijk niet meer gaan meemaken", vertelt pastoor Lamers over de afgelopen maanden. De renovatie zou eigenlijk tot de zomer van 2027 duren, maar het gaat sneller dan verwacht. "Waarschijnlijk zijn de werkzaamheden eind februari al klaar."
"Ik denk dat we straks een hele andere kerk krijgen als de steigers weg zijn. Veel meer kleur", vult de pastoor aan. Voor Fabienne is het dus nog even genieten van haar werk op deze bijzondere plek. "Het is echt een eer om hier te mogen werken. Ondanks dat het soms koud is, geniet ik er enorm van."
